Epizod depresji - jak wygląda i ile trwa?

Opublikowano 09.02.2024

Autor Redakcja Erecept.pl

Epizod depresji - jak wygląda i ile trwa?

Zaburzenia depresyjne to dosyć szeroka grupa zaburzeń nastroju, które łączą takie cechy jak: anhedonia, zmniejszenie energii i aktywności oraz utrata zainteresowań, a objawy te powinny mieć istotne nasilenie kliniczne.

Epizod depresji również należy do grupy zaburzeń depresyjnych. Szczególnie odróżniającą go cechą jest to, że może być pojedynczym i odosobnionym epizodem, który nie musi w przyszłości nawrócić.

Bardzo często, w popularnym rozumieniu, epizod depresyjny określany jest mianem depresji. Jak wygląda epizod depresji? Jakie są możliwości leczenia farmakologicznego i niefarmakologicznego?

Spis treści

Jaka jest definicja epizodu depresyjnego?

Epizod depresyjny to najczęściej występująca forma zaburzeń depresyjnych, która potocznie często nazywana jest depresją.

Według Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób i Problemów Zdrowotnych (ICD - 10), aby stwierdzić epizod depresyjny, objawy powinny współwystępować przez co najmniej 2 tygodnie. Dodatkowo muszą być obecne przynajmniej dwa z trzech objawów podstawowych oraz przynajmniej dwa symptomy z kryteriów dodatkowych.

Symptomy te prezentują się, w następujący sposób:

Objawy podstawowe

  1. Obniżony nastrój.

  2. Utrata zainteresowań i zdolności do radowania się.

  3. Zmniejszenie energii prowadzące do wzmożonej męczliwości i zmniejszenia aktywności.

Objawy dodatkowe

  1. Osłabienie koncentracji i uwagi.

  2. Niska samoocena i mała wiara w siebie.

  3. Poczucie winy i małej wartości.

  4. Pesymistyczne, czarne widzenie przyszłości.

  5. Nawracające myśli o śmierci i samobójstwie.

  6. Zaburzenia snu.

  7. Zmniejszony apetyt.

Kryteria opisujące epizod depresyjny opracowało również Amerykańskie Towarzystwo Psychiatryczne (DSM-V). Według nich, objawy depresji epizodycznej powinny utrzymywać się przez minimum dwa tygodnie oraz musi współwystępować co najmniej 5 z nich, z czego jeden z dwóch pierwszych symptomów musi występować obowiązkowo.

Symptomy te prezentują się w następujący sposób:

  • obniżony nastrój odczuwany przez większą część dnia lub utrata zainteresowań czy przyjemności (jedno z tych kryteriów musi być spełnione obligatoryjnie).

Do pozostałych objawów opisywanych przez tę Klasyfikację należą:

  • zmniejszenie lub zwiększenie apetytu skutkujące wahaniami wagi;

  • zmęczenie lub brak energii;

  • spowolnienie lub pobudzenie psychoruchowe;

  • obniżone poczucie własnej wartości lub nadmierne poczucie winy;

  • zaburzenia snu;

  • problemy z koncentracją;

  • pragnienie śmierci lub myśli samobójcze.

Epizod depresyjny może również pojawiać się w przebiegu innych zaburzeń nastroju, m.in takich jak zaburzenia depresyjne nawracające oraz choroba afektywna dwubiegunowa, w której epizody depresyjne współwystępują z epizodami manii lub hipomanii.

Ze względu na to, że epizod depresyjny jest obecny w różnych psychiatrycznych jednostkach chorobowych, ważne jest odpowiednie rozpoznanie. Tylko trafna diagnoza daje możliwość prawidłowego leczenia pacjenta.

Osobę chorującą na epizod depresyjny zaleca się również przetestować pod kątem zaburzeń lękowych, ponieważ bardzo często te dwa zaburzenia współwystępują ze sobą.

e-Recepta online 49.99 ZŁ

Leki na potencje, leki stałe, antykoncepcja stała, przedłużenie terapii w chorobach przewlekłych.

Czas realizacji do 1 godziny roboczej*

Antykoncepcja awaryjna 59.99 ZŁ

Tabletka 'po', tabletka dzień po, tabletka do 72h, pigułka po.

Czas realizacji do 1 godziny roboczej*

Epizod depresyjny ciężki czy umiarkowany epizod depresyjny - jak rozpoznać?

Międzynarodowa Klasyfikacja Chorób (ICD-10) dzieli także epizody depresyjne pod względem stopnia nasilenia objawów. W ten sposób wyróżniono:

  1. Epizod depresyjny lekki - diagnozowany u pacjentów, u których występują co najmniej 2 z 3 objawów podstawowych oraz minimum 2 objawy dodatkowe. W lekkim epizodzie depresyjnym chorzy mają trudności z wykonywaniem obowiązków, ale nie zaniedbują ich całkowicie.

  2. Epizod depresyjny umiarkowany - bardzo przypomina epizod depresyjny łagodny. Jednak w przypadku epizodu depresyjnego umiarkowanego, u pacjenta występują przynajmniej 2 z 3 objawów podstawowych oraz minimum 3 objawy dodatkowe oraz czasem towarzyszą im objawy somatyczne. Codzienne funkcjonowanie w epizodzie depresyjnym umiarkowanym jest utrudnione.

  3. Epizod depresyjny ciężki bez objawów psychotycznych - pacjent prezentuje wszystkie 3 objawy podstawowe oraz co najmniej 2 objawy dodatkowe, ponadto wykazują one duże nasilenie.

    Osoba chorująca na ciężki epizod depresyjny jest niezdolna do wykonywania obowiązków domowych, uczestnictwa w życiu towarzyskim oraz może nie być w stanie wykonywać pracy zawodowej. Nierzadko pojawiają się myśli samobójcze, dlatego epizod depresyjny ciężki jest obarczony dużym ryzykiem samobójstwa.

  4. Epizod depresyjny ciężki z objawami psychotycznymi - oprócz objawów ciężkiego epizodu depresyjnego pojawiają się także objawy psychotyczne, takie jak halucynacje (np. słyszenie niesamowitych dźwięków lub widzenie rzeczy, które nie istnieją) oraz urojenia (błędne przekonania, często o negatywnym lub paranoicznym charakterze).

    Osoba z takimi objawami może zachowywać się nielogicznie i stanowić zagrożenie dla samej siebie lub innych osób. W takiej sytuacji, aby zapewnić odpowiednią opiekę, lekarz psychiatra może zdecydować o hospitalizacji pacjenta. Jeśli pacjent stanowi zagrożenie dla siebie (np. ma myśli lub zachowania samobójcze) lub otoczenia, może być hospitalizowany bez wyrażenia zgody.

Jak lekarz rozpoznaje epizod depresyjny?

Lekarz rozpoznaje epizod depresyjny korzystając z kryteriów diagnostycznych ICD-10 (Międzynarodowa Klasyfikacja Chorób i Problemów Zdrowotnych) lub DSM-V (Klasyfikacja Zaburzeń Psychicznych Amerykańskiego Towarzystwa Psychiatrycznego).

Kolektywnie, według tych kryteriów, aby zdiagnozować epizod depresyjny, powinny być spełnione następujące warunki:

  • objawy depresji obecne są przez minimum 2 tygodnie;

  • występuje przynajmniej 5 lub więcej objawów depresyjnych;

  • objawy wpływają na codzienne funkcjonowanie.

Oprócz kryteriów diagnostycznych przydatne mogą okazać się testy psychometryczne, które są stosowane do oceny stopnia nasilenia depresji.

Wyniki pomiarów powinien analizować specjalista zdrowia psychicznego, ponieważ tylko profesjonalista w tej dziedzinie, może postawić dokładną diagnozę i pokierować pacjenta na odpowiednie leczenie.

Jakie skale używane są do oceny?

  • Skala depresji Becka,

  • Inwentarz depresji Becka,

  • Skala samooceny depresji Zunga,

  • Pytania Whooley,

  • Skala depresji Hamiltona,

  • Kwestionariusz zdrowia pacjenta-9,

  • Skala CESD-R.

Jak wygląda leczenie epizodu depresyjnego?

Leczenie epizodu depresyjnego opiera się przede wszystkim na dokładnej diagnozie. Lekarz przed przepisaniem farmaceutyków powinien:

  • ocenić nasilenie epizodu depresyjnego;

  • wykluczyć epizod depresyjny w przebiegu choroby afektywnej dwubiegunowej, ponieważ wymaga on całkowicie odmiennego podejścia terapeutycznego;

  • określić fazę oraz stadium choroby;

  • zebrać wywiad zdrowotny, uwzględniający dokładny wywiad psychiatryczny;

  • uzyskać od pacjenta informacje na temat wszystkich przyjmowanych leków, wyrobów medycznych, jak i suplementów diety;

  • uwzględnić preferencje pacjenta dotyczące wyboru metody leczenia.

Jakie są zasady terapii farmakologicznej zaburzeń depresyjnych?

Leki przeciwdepresyjne powinny być brane codziennie, zgodnie z zalecaniami lekarza. Nie są to wyroby farmaceutyczne przystosowane do stosowania doraźnego. Preparaty zaczynają działać po około 2-4 tygodniach systematycznego przyjmowania i może być zauważalna poprawa samopoczucia.

Często pojawia się wtedy pokusa, by odstawić leczenie farmakologiczne, jednak nie należy tego robić.

Wytyczne Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego i Konsultanta Krajowego ds. Psychiatrii Dorosłych mówią, że leczenie pierwszego w życiu epizodu depresyjnego należy kontynuować przez przynajmniej 6 miesięcy po uzyskaniu poprawy, a jeżeli jest to kolejny epizod depresji w życiu, to leczenie epizodu depresyjnego może trwać nawet dwa lata.

W przypadku zaburzeń depresyjnych nawracających wskazane może być również włączenie leczenia przeciwdepresyjnego na stałe.

Bardzo ważne jest, aby nie zaprzestawać terapii antydepresantami nagle, ponieważ niesie to ze sobą ryzyko pojawienia się objawów odstawiennych, takich jak: zawroty głowy, nudności, bóle głowy, zaburzenia snu, obniżenie nastroju, szum w uszach.

Ich nasilenie może być różne, możliwe jest występowanie pojedynczych symptomów, ale także zdarzały się przypadki wymagające hospitalizacji. Najczęściej dotyczyły one pacjentów przyjmujących bardzo wysokie dawki leków.

Jednocześnie należy pamiętać, że pomimo występowania objawów odstawiennych, leki przeciwdepresyjne nie mają potencjału uzależniającego. Niestety, jest to często powtarzany szkodliwy mit, powodujący, że wiele osób nie chce sięgać po leki przeciwdepresyjne.

Jakie leki przeciwdepresyjne są stosowane?

Do leków pierwszego wyboru w terapii epizodu depresyjnego zaliczane są:

  1. Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI).

    SSRI działają poprzez hamowanie zwrotnego wychwytu serotoniny w neuronach, co zwiększa ilość dostępnej serotoniny i poprawia komunikację między neuronami. Są nazywane "selektywnymi", ponieważ wpływają głównie na poziom serotoniny, a nie na inne neuroprzekaźniki.

    Do tych substancji należą: fluoksetyna, fluwaksamina, citalopram, escitalopram, sertralina oraz paroksetyna.

  2. Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny (SNRI).

    Jest to grupa leków przeciwdepresyjnych, która działa poprzez blokowanie zwrotnego wychwytu serotoniny i noradrenaliny (w małym stopniu także dopaminy) przez neurony, co prowadzi do zwiększenia ilości tych neuroprzekaźników w szczelinie synaptycznej między neuronami i ich większej dostępności.

    Do tych substancji należą: wenlafaksyna, duloksetyna.

  3. Leki o różnym mechanizmie działania.

    SARI (Antagonista serotoniny i inhibitor wychwytu zwrotnego) - mechanizm działania opiera się na blokowaniu wychwytu zwrotnego serotoniny, co oznacza, że uniemożliwia serotoninie powrót do komórki nerwowej z przestrzeni międzykomórkowej. Dodatkowo blokowane są receptory serotoninowe 5-HT2. W efekcie tego działania zwiększona ilość serotoniny w centralnym układzie nerwowym (OUN).

    Do tej grupy leków można zaliczyć trazodon.

    NDRI (Inhibitory wychwytu zwrotnego noradrenaliny i dopaminy) - grupa leków przeciwdepresyjnych działająca poprzez blokowanie ponownego wchłaniania noradrenaliny i dopaminy przez neurony. W wyniku hamowania zwiększa się ilość tych neuroprzekaźników w szczelinie synaptycznej między neuronami, co prowadzi do zwiększenia przekaźnictwa między komórkami nerwowymi.

    Do tej grupy leków należy bupropion.

    Noradrenergiczne i specyficzne serotoninergiczne leki przeciwdepresyjne - mechanizm tej grupy leków polega na blokowaniu receptorów adrenergicznych oraz specyficznych receptorów serotoninergicznych. Wykazuje również działanie antagonistyczne względem receptorów histaminowych.

    Do tej grupy należą: mianseryna oraz mirtazapina.

    RIMA (odwracalny inhibitor monoaminooksydazy) - hamuje rozpad dopaminy, serotoniny i norepinefryny, przez co zwiększa ich stężenie w szczelinie synaptycznej. Do tej grupy leków należy moklobemid.

    Leki działające wieloreceptorowo - należą do nich worioksetyna oraz agomelatyna. Agomelatyna zwiększa uwalnianie noradrenaliny i dopaminy, zwłaszcza w korze czołowej, natomiast worioksetyna moduluje przekaźnictwo serotoninergicznego oraz prawdopodobnie również noradrenergiczne, dopaminergiczne, przekaźnictwo histaminy, acetylocholiny, GABA i glutaminianu.

Do leków drugiego wyboru w leczenie epizodu depresyjnego wykorzystywane są:

  1. Trójcykliczne leki przeciwdepresyjne (TLPD). Mechanizm działania trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych (TLPD) nie jest jeszcze w pełni poznany.

    Aktualnie przyjmuje się, że TLPD blokują zwrotny wychwyt amin, przede wszystkim noradrenaliny i serotoniny. Niektóre z nich również hamują zwrotny wychwyt dopaminy. Powoduje to zwiększenie stężenia tych neuroprzekaźników w szczelinie synaptycznej, co prowadzi do zwiększenia aktywności układu noradrenergicznego i serotoninergicznego.

    Ponadto leki trójpierścieniowe w różnym stopniu oddziałują na receptory muskarynowe, serotoninergiczne (5-HT1 i 5-HT2) oraz histaminowe H1. Jednak ze względu na dużą ilość skutków ubocznych, uważa się je za leki drugiego rzutu.

    Do tej grupy leków można zaliczyć klomipraminę oraz amitryptylinę.

  2. Selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego noradrenaliny. Do tej grupy zalicza się reboksetyna, czyli silny, wybiórczy inhibitor wychwytu zwrotnego noradrenaliny wykazujący działanie przeciwdepresyjne. W niewielkim stopniu wpływa na zwrotny wychwyt serotoniny, nie wpływa na wychwyt dopaminy.

Jak dobierany jest lek przeciwdepresyjny?

Lekarz podczas wywiadu zbiera informacje na temat ciężkości epizodu, objawów towarzyszących epizodowi (jak np. zaburzenia snu), chorób współistniejących oraz innych problemów zdrowotnych. Na podstawie uzyskanych informacji przepisuje lek, który najbardziej będzie odpowiadał potrzebom pacjenta.

Powszechnie za najbezpieczniejszą grupę antydepresantów uważa się SSRI i to właśnie one są najchętniej przepisywanymi lekami pierwszego rzutu.

Jakie są niefarmakologiczne metody leczenia depresji?

Epizody depresji mogą mieć różne nasilenie, a więc podejście terapeutyczne jest zależne od stopnia nasilenia objawów.

W łagodnym epizodzie depresyjnym można stosować leki, ale również interwencja psychoterapeutyczna czy psychospołeczna może okazać się wystarczająca do złagodzenia objawów. Najbardziej zalecanym nurtem jest terapia poznawczo-behawioralna. Dobór metody leczenia powinien być uwarunkowany preferencjami pacjenta

Epizod depresyjny ciężki i umiarkowany musi być poddany terapii farmakologicznej. Jednak na każdym etapie choroby warto rozważyć psychoterapię, ponieważ może ona dodatkowo wzmocnić efekty leczenia.

Jakie są podstawowe założenia psychoterapii w nurcie poznawczo-behawioralnym?

Bardzo ważnym etapem procesu terapeutycznego jest psychoedukacja. Właśnie w tym pierwszym kroku, pacjent dowiaduje się, jakie przekonania i myśli ma na temat siebie i świata oraz ich wpływu na zachowanie . Wcześniej wspomniane przekonania aktywowane są najczęściej przez różne zdarzenia i sytuacje.

Proces terapeutyczny pozwala szybciej identyfikować pojawiające się negatywne myślenie, dzięki czemu pacjent może w porę reagować na zmiany swojego stanu psychicznego - osoba chora uczy się podważania i dyskutowania ze swoimi myślami.

Ważnym elementem tego nurtu jest również aktywizacja, której celem jest planowane i stopniowe zwiększane dziennej aktywności

Zmiana stylu życia

Warto również zadbać o zmianę stylu życiu. Specjaliści zdrowia psychicznego jednogłośnie wskazują, że aktywność fizyczna może przyczyniać się do poprawy samopoczucia. W przypadku stosowania leków przeciwdepresyjnych mających również działanie nasenne, warto zadbać o regularne pory kładzenia się spać.

Warto również spożywać dobrze zbilansowaną dietę oraz unikać jedzenia, picia alkoholu i palenia papierosów przed snem.

Jakie są przyczyny depresji?

Pomimo wielu badań przeprowadzonych na temat depresji, nie istnieje jednoznaczna odpowiedź na to pytanie. Uważa się, że etiologia zaburzeń depresyjnych jest wieloczynnikowa i wskazuje, że może mieć podłoże psychologiczne, biologiczne oraz socjologiczne.

Również stosowanie niektórych leków lub nadużywanie substancji psychoaktywnych sprzyja rozwojowi depresji.

Jakie są czynniki biologiczne odpowiedzialne za rozwój depresji?

Naukowcy badający przyczyny epizodu depresyjnego wyróżnili następujące czynniki biologiczne, które mogą mieć wpływ na pojawienie się tego zaburzenia:

  • ogólny stan zdrowia, czyli istnienie chorób współtowarzyszących - obecność chorób somatycznych, m.in. niedoczynność tarczycy, zaćmy, udaru, padaczki, otyłości, cukrzycy, różnego rodzaju nowotworów, chorób zapalnych jelit i wielu innych, może predysponować do rozwoju depresji;

  • genetyka - ryzyko rodzinne zachorowania na depresję dla krewnych I stopnia wynosi ok. 10-13 proc. Udowodniono, że zmienność niektórych genów kodujących białka może przyczyniać się do zwiększenia ryzyka występowania tej choroby.

    Należy również pamiętać, że nie istnieje jeden gen odpowiedzialny za depresję. Naukowcy obecnie skłaniają się ku teorii, że istnieje wiele genów, które w wyniku interakcji ze sobą i środowiskiem, mogą przyczyniać się do rozwoju tej choroby.

    Jednym z takich przykładów jest zmienność genu BDNF (neurotroficzny czynnik pochodzenia mózgowego), a tym samym białka BDNF przez niego kodowanego. Posiadanie specyficznej wersji białka BDNF może przyczyniać się do zwiększonej podatności na depresję.

    Zbyt niski poziom białka BDNF również odpowiada za patogenezę choroby Parkinsona. Warto wspomnieć, że regularnie powtarzany wysiłek fizyczny lub trening o średniej bądź dużej intensywności wywołuje wzrost poziomu BDNF w regionach mózgu odpowiedzialnych za aktywność motoryczną, zapobiegając procesom neurodegeneracji, szczególnie u osób starszych;

  • mikrobiom - bakterie jelitowe i mózg komunikują się przez ścieżkę pośrednią, jak i bezpośrednią, nazywaną osią mikrobiom-jelito-mózg. Zaburzony mikrobiom może prowadzić do stanów zapalnych w jelicie, a w konsekwencji do zaburzeń depresyjnych. Odpowiednia dieta pozwala wzmocnić florę jelitową, a tym samym zapobiegać ryzyku depresji;

  • przewlekły stan zapalny - cytokiny prozapalne mogą mieć wpływ na rozwój depresji. Cytokiny są to białka wpływające na wzrost, proliferację i pobudzenie komórek biorących udział w odpowiedzi odpornościowej.

    Niemniej jednak nie wszyscy z przewlekłym stanem zapalnym zachorują na depresję. Jest to jeden z czynników, który może predysponować do rozwinięcia choroby.

    Pomimo przekonujących dowodów na temat związku zapalenia z depresją, to porównywanie wyników między badaniami jest trudne ze względu na zróżnicowane metody oceny depresji i jej czynników ryzyka;

  • chroniczny stres i dysfunkcja osi podwzógrze-przysadka-nadnercza - przewlekły stres, a tym samym stale podwyższony poziom kortyzolu (czyli hormonu stresu) może przyczyniać do zwiększonego stężenia cząsteczek, mających funkcję prozapalną. Chroniczny stan zapalny może sprzyjać pojawieniu się depresji;

  • dysfunkcja szlaku kinureninowego - szlak kinureninowy to jeden ze szlaków przemiany tryptofanu, który pod wpływem reakcji chemicznych ulega przemianie m.in. do serotoniny (w 5%) oraz innych istotnych metabolitów.

    Szlak ten jest aktywowany przez cytokiny prozapalne, a osoby z wysoką aktywnością szlaku kinureninowego wykazały wyższy stopień nasilenia objawów depresji i anhedonii oraz większą oporność na leczenie przeciwdepresyjne.

Jakie są psychologiczne czynniki przyczyniające się do rozwoju depresji?

Istnieje wiele badań, które pomagają określić determinanty charakteru predysponujące do rozwoju depresji. Badacze wymieniają takie czynniki charakterologiczne jak: negatywny obraz siebie i świata, dużą wrażliwość na odrzucenie, neurotyczność, skłonność do ruminacji oraz inne.

Badacze podkreślają szczególne znaczenie ruminacji, które określane są nie tylko jako czynnik ryzyka, ale również jako "pośrednik" depresji. Ruminacje to rodzaj obsesyjnych myśli charakteryzujący się ciągłymi wątpliwościami do jakości i faktu wykonanych czynności.

Jakie są socjologiczne czynniki rozwoju depresji?

Determinanty społeczne to warunki środowiskowe, w których ludzie rodzą się, żyją, uczą się, pracują, bawią itp. Powszechnie wiadomo, że mają one znaczący wpływ na zdrowie psychiczne.

Wśród czynników, które skorelowano z depresją, wyróżnia się między innymi takie determinanty jak: wiek, status społeczny lub ekonomiczny, wsparcie społeczne, trudności finansowe i ubóstwo, niedostatek żywności, wykształcenie, status zatrudnienia, warunki zamieszkania, stan cywilny, rasa, konflikty i prześladowania w dzieciństwie, ekspozycja na przestępczość z użyciem przemocy, nadużycia, dyskryminacja, stygmatyzacja, pochodzenie etniczne i status migranta, warunki pracy, trudne lub znaczące wydarzenia życiowe, analfabetyzm, obciążenie pracą oraz wiele innych.

Podsumowanie czynników ryzyka sprzyjających rozwojowi depresji

Reasumując, można wymienić następujące czynniki sprzyjające rozwojowi depresji:

  • narażenie na przemoc fizyczną, seksualną lub emocjonalną;

  • wiek - osoby starsze są bardziej narażone na depresję, ponieważ częściej prowadzą samotne życie;

  • leki - niektóre leki, takie jak izotretynoina (stosowana w leczeniu trądziku), lek przeciwwirusowy interferon-alfa i kortykosteroidy, mogą zwiększać ryzyko depresji;

  • konflikty - u osób mających biologiczną podatność na depresję, konflikty z bliskimi osobami mogą być czynnikiem wyzwalającym depresję;

  • śmierć lub utrata - smutek lub żal po śmierci, utracie bliskiej osoby, choć jest naturalny, może zwiększyć ryzyko depresji;

  • płeć - kobiety mają około dwukrotnie większe ryzyko depresji niż mężczyźni. Zmiany hormonalne, które zachodzą u kobiet w różnych okresach ich życia, mogą odgrywać znaczącą rolę.

    Obecnie mówi się, że statystyka występowania zaburzeń depresyjnych u mężczyzn może być niedoszacowana. Dzieje się tak, ponieważ mężczyźni wstydzą się przyznać do objawów depresyjnych. Warto wspomnieć, że próby samobójcze wśród mężczyzn częściej są skuteczne;

  • geny - wywiad rodzinny obciążający w kierunku depresji zwiększa ryzyko zachorowania. Prawdopodobnie istnieje wiele różnych genów, które wywierają niewielki wpływ, zamiast jednego genu, który przyczynia się do ryzyka choroby. Genetyka depresji nie jest tak prosta ani oczywista jak w przypadku chorób czysto genetycznych;

  • ważne wydarzenia - nawet pozytywne wydarzenia, takie jak rozpoczęcie nowej pracy, ukończenie studiów czy ślub, mogą prowadzić do depresji. Tak samo jak przeprowadzka, utrata pracy lub dochodu, rozwód czy przejście na emeryturę;

  • inne problemy osobiste - problemy, takie jak izolacja społeczna wynikająca z innych zaburzeń psychicznych lub wykluczenie społeczne z rodziny lub grupy, mogą zwiększać ryzyko epizodu depresyjnego;

  • inne choroby - czasami depresja pojawia się wraz z poważną chorobą lub może być wywołana innym stanem medycznym;

  • uzależnienie od substancji - niemal 30% osób uzależnionych choruje także na epizod depresyjny lub zaburzenia depresyjne nawracające. Nawet jeśli narkotyki lub alkohol tymczasowo poprawiają nastrój, ostatecznie nasilą depresję.

Uwaga! Wymienione wcześniej czynniki ryzyka nie są wszystkimi możliwymi czynnikami ryzyka.

Objawy depresji - erecept.pl

Czy inne zaburzenia psychiczne mogą współistnieć z epizodem depresyjnym?

Różne zaburzenia psychiczne mogą współwystępować ze sobą. Istnienie innych, psychiatrycznych jednostek chorobowych pogarsza przebieg depresji i jeśli nie zostanie wdrożone odpowiednie podejście terapeutyczne, może przyczyniać się to niepowodzenia w leczeniu epizodu depresyjnego.

Występują w przebiegu: zaburzeń nastroju (afektywnych), zaburzeń somatycznych, zaburzeń adaptacyjnych wywołanych trudną sytuacją, zatruć i działań niepożądanych leków, innych zaburzeń psychicznych, takich jak zaburzenia schizoafektywne, depresja popsychotyczna, zaburzenia depresyjne i lękowe mieszane, neurastenia, zespoły abstynencyjne.

Ile trwa epizod depresyjny?

Długość trwania pierwszego epizodu depresyjnego różni się w zależności od pacjenta, ale zazwyczaj jest to okres od kilku tygodni do kilku miesięcy. Większość epizodów depresyjnych trwa mniej niż pół roku. Jeśli ten pierwszorazowy epizod depresyjny nie nawróci, można wówczas mówić o pełnym powrocie do zdrowia.

W przypadku, gdy epizod depresyjny pojawi się znowu, to rozpoznanie może się zmienić. Jeżeli objawy epizodu depresyjnego nawrócą, może to oznaczać, że osoba taka cierpi na zaburzenie depresyjne nawracające.

Co zrobić, jeżeli podejrzewam u siebie depresję?

Jeśli podejrzewasz u siebie depresję, skontaktuj się z lekarzem. Na wizytę u psychiatry nie potrzebujesz skierowania. Możesz skorzystać też z pomocy dostępnej przez telefon:

  • Antydepresyjny Telefon Forum Przeciw Depresji (środa, czwartek 17:00-19:00) tel. 22 594 91 00, koszt zgodnie ze stawką operatora,

  • Telefon zaufania dla osób dorosłych w kryzysie emocjonalnym (poniedziałek-piątek, 14:00-22:00) tel. 116 123, bezpłatny,

  • Telefon zaufania dla dzieci i młodzieży (czynny 24 h) tel. 116 111.

Bibliografia

Samochowiec J, Dudek D, Kucharska Mazur J, et al. "Leczenie farmakologiczne epizodu depresji i zaburzeń depresyjnych nawracających – wytyczne Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego i Konsultanta Krajowego ds. Psychiatrii Dorosłych". Psychiatria Polska. 2021;55(2):235-259. doi:10.12740/PP/OnlineFirst/132496, dostępny online, [dostęp 15.11.2023],

https://www.psychiatriapolska.pl/pdf-132496-81715?filename=Leczenie%20farmakologiczne.pdf

Ménard C, Hodes GE, Russo SJ."Pathogenesis of depression: Insights from human and rodent studies. Neuroscience". 2016 May 3;321:138-162. doi: 10.1016/j.neuroscience.2015.05.053. Epub 2015 May 30. PMID: 26037806; PMCID: PMC4664582, dostępny online, [dostęp 15.11.2023],

https://www.webmd.com/depression/causes-depression

Serwis Ministerstwa Zdrowia i Narodowego Funduszu Zdrowia, "Kiedy smutek jest chorobą", dostępny online, [dostęp 15.11.2023],

https://pacjent.gov.pl/jak-zyc-z-choroba/kiedy-smutek-jest-choroba

Centrum Dobrej Terapii, "Psychoterapia poznawczo-behawioralna w leczeniu depresji", dostępny online, [dostęp 23.11.2023],

https://www.centrumdobrejterapii.pl/materialy/psychoterapia-poznawczo-behawioralna-w-leczeniu-depresji/

Inni czytali również

Citabax 40 - E-recepta - recepta online z konsultacją | cena, dawkowanie, przeciwwskazania
Citabax 40 - E-recepta - recepta online z konsultacją | cena, dawkowanie, przeciwwskazania

Lek Citabax 40 należy do grupy leków przeciwdepresyjnych. Stosowany jest w depresji oraz w zespole lęku napadowego. Czy Citabax 40 może powodować działania niepożądane? Jaki jest mechanizm jego działania?

Charakterystyka produktów leczniczych
14.02.2024
Trazodone Neuraxpharm - E-recepta - recepta online z konsultacją | cena, dawkowanie, przeciwwskazania
Trazodone Neuraxpharm - E-recepta - recepta online z konsultacją | cena, dawkowanie, przeciwwskazania

Trazodone Neuraxpharm jest produktem leczniczym przeznaczonym do stosowania doustnego, stosowanym w leczeniu epizodu ciężkiej depresji u dorosłych. Lek ten jest dostępny wyłącznie na receptę. Na rynku dostępne są opakowania o dawkach 50 mg, 100 mg i 150 mg.

Charakterystyka produktów leczniczych
25.03.2024
Alventa - Recepta online - e-Recepta z konsultacją | cena, dawkowanie, przeciwwskazania
Alventa - Recepta online - e-Recepta z konsultacją | cena, dawkowanie, przeciwwskazania

Alventa to lek stosowany w leczeniu zaburzeń depresyjnych i lękowych. Zawiera wenlafaksynę należącą do grupy leków SNRI, czyli selektywnie hamujących wychwyt zwrotny serotoniny i noradrenaliny. Jest dostępny na receptę.

Charakterystyka produktów leczniczych
17.02.2024
Konsultacja z E-receptą za 49.99 ZŁ Tylko w najnowszej aplikacji!